Truyện dài của Lu Hà phần 8
Xưa nay người ta vẫn bảo người tính
không bằng trời tính. Công lý thường vẫn bênh vực người lương thiện. Nhưng cái
công lý đó cũng không phải do ông trời hay một cá nhân nào đó taọ dựng ra. Nhiều
nơi trên thế giới vẫn còn các vụ án oan ngút trời không biết đổ vấy cho ai thì
đổ luôn cho số mệnh. Tài mệnh tương đố theo cách lý giải của cụ Nguyễn Du theo
nguyên lý nhà Phật là bởi tại cái nghiệp. Cái gì cũng đổ cho nghiệp chưa hẳn là
công bằng, kẻ ác sẽ lợi dụng để duy trì quyền thống trị. Sinh thời gần cuối đời
cụ Nguyễn Du vẫn khao khát một lần được đi thăm nước Pháp những khái niệm tự do
dân chủ bình đẳng bác ái cộng hòa đa đảng nghị viện lần đầu tiên cụ được nghe từ
cửa miệng một thủy thủ Pháp, viên thủy thủ được vua Gia Long phong tước hầu và
lấy vợ Việt Nam nhưng chỉ là cái danh hiệu rỏm và quyền lực chả có gì. Bổng lộc
do nhà vua cấp cho hàng tháng, mật vụ lính kín của triều đình luôn theo dõi nhất
cử nhất động lời ăn tiếng nói. Tai vách mạch rừng không dám phát ngôn suy nghĩ
riêng công khai sợ bị quy chụp là phản động có ý đồ lật đổ triều đình.